Laboratuvar Çalışma Kuralları
KİLİS 7 ARALIK ÜNİVERSİTESİ
İLERİ TEKNOLOJİ UYGULAMA ve ARAŞTIRMA MERKEZİ
LABORATUVAR ÇALIŞMA KURALLARI
- Laboratuvarda çalışma şartlarına uygun önlük (tercihen yanmayan kumaştan, uygun bedende ve uzunlukta) kullanılmalıdır.
- Rahat ve düz ayakkabı giyilmeli açık ayakkabı giyilmemelidir.
- Çalışmanın niteliğine göre eldiven, koruyucu gözlük ve maske kullanılmalıdır.
- Laboratuvar dışına laboratuvarda kullanılan önlük, eldiven vb. ile çıkılmamalı
- Laboratuvarda sigara içilmemeli
- Laboratuvarda çalışmayı engelleyici kozmetik ürünler kullanılmamalı
- Çalışma esnasında saçlar uzun ise mutlaka toplanmalı saçaklı ve kolay tutuşabilen şal kullanılmamalıdır.
- Laboratuvarda gıda malzemeleri bulundurulmamalı ve yiyecek/içecek tüketilmemelidir.
- Laboratuvar ekipmanları gıda muhafaza vb. amaç ile kullanılmamalı
- Laboratuvarda bulunan hiç bir kimyasal madde koklanmamalı veya tadılmamalı
- Laboratuvarda çalışılırken ağız yoluyla sıvı çekilmemeli
- Laboratuvarda dikkat ve itina ön planda tutulmalı, başkalarının da çalıştığı düşünülerek gürültü yapılmamalı, laboratuvarların ciddi bir çalışma ortamı olduğu bilinci ile dikkatli ve genel disiplin kurallarına uygun olarak çalışılmalıdır.
- Laboratuvarda çatlak ve kırık cam eşyalar kullanılmamalı
- Laboratuvar ortamında çalışılırken açık yaralar mutlaka yara bandı ile kapatılmalı
- Katı haldeki maddeler şişelerden daima temiz bir spatül veya kaşıkla alınmalı, aynı kaşık temizlenmeden başka bir madde içine sokulmamalı
- Şişe kapakları hiçbir zaman alt tarafları ile masa üzerine konulmamalı, aksi takdirde, kapak yabancı maddelerle kirleneceği için tekrar şişeye yerleştirilince bu yabancı maddeler şişe içindeki saf madde veya çözelti ile temas edip, onu bozabilir.
- Kapaklı ve tıpa ile kapatılmış kaplardaki madde kesinlikle ısıtılmamalı, üzerinde ateşe dayanıklı işareti taşımayan kaplarda ısıtma ve kaynatma yapılmamalı
- Şişelerden sıvı akıtılırken etiket tarafı yukarı gelecek şekilde tutulmalı, aksi halde şişenin ağzından akan damlalar etiketi ve üzerindeki yazıyı bozar. Şişenin ağzında kalan son damlaların da şişenin kendi kapağı ile silinmesi en uygun şekildir.
- Çözelti ve kimyasal konulan şişeler mutlaka etiketlenmelidir. Ne olduğu bilinmeyen kimyasallar kullanılmamalıdır.
- Kimyasallar taşınırken iki el kullanılmalı, bir el kapaktan sıkıca tutarken, diğeri ile şişenin altından kavranmalı
- Organik çözücüler, derişik asit ve baz çözeltileri, ağır metal iyonu içeren çözeltiler lavaboya dökülmemelidir.
- Civa herhangi bir şekilde dökülürse vakum kaynağı ya da köpük tipi sentetik süngerlerle toplanmalı, eğer toplanmayacak kadar eser miktarda ise üzerine toz kükürt serpilmeli ve bu yolla zararsız hale sokulmalı
- Termometre kırıklarının civalı kısımları ya da civa atıkları asla çöpe ya da lavaboya atılmamalı
- Asit, baz gibi aşındırıcı-yakıcı maddeler deriye damladığı veya sıçradığı hallerde derhal bol miktarda su ile yıkanmalı
- Sülfürik asit, nitrik asit, hidroklorik asit, hidroflorik asit gibi asitlerle bromür, hidrojen sülfür, hidrojen siyanür, klorür gibi zehirli gazlar içeren maddeler ile çeker ocakta çalışılmalı
- Her zaman önce SU sonra ASİT eklenmeli
- Sıcak cam kaplar, eldiven veya maşa ile tutulmalı
- Benzen, eter ve karbonsülfür gibi çok uçucu maddeler ne kadar uzakta olursa olsun açık alev bulunan laboratuarda kullanılmamalı
- Kullanılan elektronik cihazların elektrik kabloları yürüme güzergahına engel olmayacak şekilde düzenlenmeli
- Laboratuvar çalışması sonunda gaz, elektrik, su vb sistemlerin güvenliği kontrol edilmeden laboratuar terk edilmemelidir.
- Kullanacağınız kimyasalların özellikleri önceden öğrenilmeli. Malzeme Güvenlik Veri Dökümantasyonları (MSDS) mutlaka okunmalıdır.
- Doğru kimyasalı kullandığınızdan emin olmak için ETİKETLER TEKRAR TEKRAR OKUNMALI
- Kimyasallar asla laboratuvarın dışına çıkarılmamalı
- Laboratuvarda asla tek başınıza çalışmayın
- Güvenlik ekipmanları hakkında bilgi sahibi olunmalı (Göz ve boy duşu, yangın söndürücü, ecza dolabı, acil çıkış)
Laboratuvar’dan ayrılmadan önce;
- Kullanılan tüm kimyasal ve ekipman yerine kaldırılmalı
- Kullanılan tüm şişelerin kapaklarının kapalı olduğu kontrol edilmeli
- Çalışılan alan temizlenmeli
- Atıklar atık bidonlarına boşaltılıp kapakları kapatılmalıdır.
- Laboratuvar’dan ayrılmadan önce eller su ve sabunla iyice yıkanmalı (Eldiven giyilse bile)
- Biyolojik/Tıbbi atıklar kırmızı torba bulunan çöp kovalarında toplanmalı
- Evsel atıklar siyah torbaları bulunan çöp kovalarında toplanmalı
- Biyolojik/Tıbbi atık torbalarının içeriği hiçbir suretle sıkıştırılmaz, torbasından çıkarılmaz, boşaltılmaz ve başka bir kaba aktarılmaz.
- Kesici ve delici aletler diğer tıbbi atıklardan ayrı, sıkıştırmaya dayanıklı plastik kutularda biriktirilerek ve kaplar dolunca ağzı kapatılarak kırmızı poşetlere atılmalı.
- Atık kutuları en fazla ¾ oranında doldurulmalıdır.